บาลีกีฬา เล่นกับภาษาบาลี

—————————

ขอแรงญาติมิตรช่วยกันรับรู้ความจริงไว้สักเรื่องนะครับ

ความจริงที่ว่านี้ก็คือ การเรียนบาลีมีเป้าหมายอยู่ที่เอาความรู้ไปใช้ในการศึกษาพระไตรปิฎก

พูดสั้นๆ – เป้าหมายของบาลีอยู่ที่พระไตรปิฎก

ใครจะอธิบายแก้แทนกันอย่างไรก็ให้ท่านพูดไป แต่ไม่สามารถจะล้มล้างความเป็นจริงได้ว่า เรียนบาลีเพื่อเอาความรู้ไปเรียนพระไตรปิฎก

เรียนบาลีเพื่อสอบได้
สอบได้ประโยคนั้นประโยคนี้แล้วชื่นชมยินดีกัน 
แต่ไม่เอาความรู้ไปใช้เรียนพระไตรปิฎก
นั่นคือความผิดพลาดอย่างยิ่ง

เหมือนคนเรียนหมอ
จบหมอ ชื่นชมยินดีว่าฉันเป็นหมอนะ
แต่ไม่รักษาคนป่วย
ฉันใดก็ฉันนั้น

—————–

เมื่อเช้าวานนี้ (๑๐ สิงหาคม ๒๕๖๒) ผมเดินออกกำลังไปพลาง กำหนดรู้อิริยาบถไปพลาง คิดคำบาลีไปพลาง

ได้คาถา ๒ บาท ดังที่ทำเป็นภาพประกอบ

‘กถนฺนุ ชีวยิสฺสาม’
‘กิมตฺถาย’ น จินฺตยุํ.

เขียนเป็นคำอ่านว่า

‘กะถันนุ ชีวะยิสสามะ’
‘กิมัตถายะ’ นะ จินตะยุง.

แปลว่าอะไร อุบไว้ก่อน

ขอเชิญชวนนักเลงบาลีลองวิจารณ์ว่า คำบาลีที่ผมผูกขึ้นนี้มีอะไรบกพร่องผิดพลาดบ้าง

เช่น –

ประกอบศัพท์ตกๆ หล่นๆ
คำกิริยาลงวิภัตติปัจจัยไม่ถูกไวยากรณ์ ผิดวาจก
พูดไม่เป็นประโยค อ่านไม่รู้เรื่อง

อะไรประมาณนี้

ถือว่าเป็น “บาลีกีฬา” ทำนองเดียวกับ “ฌานกีฬา” – เล่นฌาน ที่นักปฏิบัติธรรมชั้นสูงนิยมประพฤติกัน

พวกเราเรียนบาลีกันมา ก็ต้อง-บาลีกีฬา เล่นกับภาษาบาลี

ฝึกคิด ฝึกเขียน ฝึกวิจารณ์
เป็นการลับสมองประลองปัญญาไปในตัว

เป็นการออกกำลังเบาๆ สนุกๆ ในระหว่างทาง
ที่เราค่อยๆ คืบคลานไปหาพระไตรปิฎก
อันเป็นเป้าหมายของการเรียนบาลี
ซึ่งทำท่าจะเป็นเป้าหมายที่สลัวเลือนรางลงไปทุกวัน

งัดตำราบาลีออกมา
อย่าเก็บเข้าตู้

“ดี” ของพวกเราอยู่ที่นี่ อยู่ที่บาลี
เพราะฉะนั้น เอาดีกันที่เรื่องนี้
เรื่องอื่นก็เอา แต่เป็นเรื่องรอง

ถ้าไม่สนุกกับบาลีกีฬา
เอาประกาศนียบัตรกี่ประโยคก็ตามที่ได้มาไปถวายคืนสนามหลวงซะ

อ้อ ช่วยแปลคำบาลีข้างต้นให้ด้วยนะขอรับ

ใครแปลได้ มี “บาลีวันละคำ เล่ม ๔” เป็นอภินันทนาการ

นาวาเอก ทองย้อย แสงสินชัย
๑๑ สิงหาคม ๒๕๖๒
๑๐:๓๖