Category: ทองย้อย แสงสินชัย

รวมบทความของ นาวาเอกทองย้อย แสงสินชัย

โรงพยาบาล  ไม่ใช่โรงฆ่าสัตว์  บาลีว่าอย่างไร

โรงพยาบาล ไม่ใช่โรงฆ่าสัตว์ บาลีว่าอย่างไร

ทองย้อย แสงสินชัย โรงพยาบาล ไม่ใช่โรงฆ่าสัตว์ บาลีว่าอย่างไร คำในภาษาบาลีที่มีความหมายเท่ากับ “โรงพยาบาล” (hospital) เท่าที่พบมี 3 คำ (อาจมีมากกว่านี้) คือ - (๑) อาโรคฺยสาลา (ārogyasālā) อ่านว่า อา-โรก-คยะ-สา-ลา (๒) คิลานสาลา (gilānasālā) อ ...
วิศวกร  อ่านว่า วิด-สะ-วะ-กอน  แยกศัพท์เป็น วิศว + กร

วิศวกร อ่านว่า วิด-สะ-วะ-กอน แยกศัพท์เป็น วิศว + กร

ทองย้อย แสงสินชัย วิศวกร อ่านว่า วิด-สะ-วะ-กอน แยกศัพท์เป็น วิศว + กร (๑) “วิศว” อ่านว่า วิด-สะ-วะ พจนานุกรมฉบับราชบัณฑิตยสถาน พ.ศ.2554 บอกว่า “วิศว” เป็นคำสันสกฤต ตรงกับคำบาลีว่า “วิสฺส” (วิด-สะ) หนังสือ ศัพท์วิเคราะห์ ของ พระมหาโพธิวงศาจา ...
สถาปนิก  อ่านว่า สะ-ถา-ปะ-นิก  “สถาปนิก” ประกอบรูปคำจาก สถาปน + อิก ปัจจัย

สถาปนิก อ่านว่า สะ-ถา-ปะ-นิก “สถาปนิก” ประกอบรูปคำจาก สถาปน + อิก ปัจจัย

ทองย้อย แสงสินชัย สถาปนิก อ่านว่า สะ-ถา-ปะ-นิก “สถาปนิก” ประกอบรูปคำจาก สถาปน + อิก ปัจจัย (๑) “สถาปน” (สะ-ถา-ปะ-นะ) บาลีเป็น “ฐาปน” (ถา-ปะ-นะ) รากศัพท์มาจาก ฐา (ธาตุ = วาง, ตั้ง, ยืน) แปลง ฐา เป็น ฐปฺ + ยุ ปัจจัย, แปลง ยุ เป็น อน (อะ-นะ), ทีฆ ...
ศุภยาตรา  อ่านว่า สุบ-พะ-ยาด-ตฺรา  แยกศัพท์เป็น ศุภ + ยาตรา

ศุภยาตรา อ่านว่า สุบ-พะ-ยาด-ตฺรา แยกศัพท์เป็น ศุภ + ยาตรา

ทองย้อย แสงสินชัย ศุภยาตรา อ่านว่า สุบ-พะ-ยาด-ตฺรา แยกศัพท์เป็น ศุภ + ยาตรา (๑) “ศุภ” บาลีเป็น “สุภ” (สุ- ส เสือ) อ่านว่า สุ-พะ รากศัพท์มาจาก - (1) สุ (คำอุปสรรค = ดี,งาม) + ภา (ธาตุ = รุ่งเรือง) + กฺวิ ปัจจัย, ลบ กฺวิ, ลบสระที่สุดธาตุ ...
มืดมนอนธการ  ไม่ใช่ “มืดมนอนธกาล”  อ่านว่า มืด-มน-อน-ทะ-กาน

มืดมนอนธการ ไม่ใช่ “มืดมนอนธกาล” อ่านว่า มืด-มน-อน-ทะ-กาน

ทองย้อย แสงสินชัย มืดมนอนธการ ไม่ใช่ “มืดมนอนธกาล” อ่านว่า มืด-มน-อน-ทะ-กาน แยกศัพท์เป็น มืดมน + อนธการ (๑) “มืดมน” “มืด” เป็นคำไทยธรรมดา “มน” เป็นคำเสริม พจนานุกรมฉบับราชบัณฑิตยสถาน พ.ศ.2554 บอกไว้ว่า - “มืดมน : (คำวิเศษณ์) มืดมัว, ม ...
อันธพาล  เป็นมากกว่าที่เราเข้าใจกัน  อ่านว่า อัน-ทะ-พาน  แยกศัพท์เป็น อันธ + พาล

อันธพาล เป็นมากกว่าที่เราเข้าใจกัน อ่านว่า อัน-ทะ-พาน แยกศัพท์เป็น อันธ + พาล

ทองย้อย แสงสินชัย อันธพาล เป็นมากกว่าที่เราเข้าใจกัน อ่านว่า อัน-ทะ-พาน แยกศัพท์เป็น อันธ + พาล (๑) “อันธ” บาลีเป็น “อนฺธ” (อัน-ทะ) รากศัพท์มาจาก - (1) อนฺธฺ (ธาตุ = มืดมิด, เสียการเห็น) + อ ปัจจัย : อนฺธฺ + อ = อนฺธ แปลตามศัพท์ว่ ...
อวตาร  อ่านว่า อะ-วะ-ตาน

อวตาร อ่านว่า อะ-วะ-ตาน

ทองย้อย แสงสินชัย อวตาร อ่านว่า อะ-วะ-ตาน “อวตาร” เป็นรูปคำบาลีสันสกฤต อ่านว่า อะ-วะ-ตา-ระ รากศัพท์มาจาก อว (คำอุปสรรค = ลง) + ตรฺ ธาตุ = ข้าม) + ณ ปัจจัย, ลบ ณ, “ทีฆะต้นธาตุด้วยอำนาจปัจจัยเนื่องด้วย ณ” คือ อะ ที่ ต-(รฺ) เป็น อา (ตรฺ > ตาร) ...
ธัชวิทยา  อาจไม่คุ้นหน้าคุ้นตา แต่สำคัญ  อ่านว่า ทัด-ชะ-วิด-ทะ-ยา  แยกศัพท์เป็น ธัช + วิทยา

ธัชวิทยา อาจไม่คุ้นหน้าคุ้นตา แต่สำคัญ อ่านว่า ทัด-ชะ-วิด-ทะ-ยา แยกศัพท์เป็น ธัช + วิทยา

ทองย้อย แสงสินชัย ธัชวิทยา อาจไม่คุ้นหน้าคุ้นตา แต่สำคัญ อ่านว่า ทัด-ชะ-วิด-ทะ-ยา แยกศัพท์เป็น ธัช + วิทยา (๑) “ธัช” บาลีเป็น “ธช” (ทะ-ชะ) รากศัพท์มาจาก ธชฺ (ธาตุ = ไป) + อ ปัจจัย : ธชฺ + อ = ธช (ปุงลิงค์) แปลตามศัพท์ว่า “ผ้าที่สะบัดไป” ...
ปาปมุต  อ่านว่า ปา-ปะ-มุด  แยกศัพท์เป็น ปาป + มุต

ปาปมุต อ่านว่า ปา-ปะ-มุด แยกศัพท์เป็น ปาป + มุต

ทองย้อย แสงสินชัย ปาปมุต อ่านว่า ปา-ปะ-มุด แยกศัพท์เป็น ปาป + มุต (๑) “ปาป” (ปา-ปะ) รากศัพท์มาจาก - (1) ปา (ธาตุ = รักษา) + อ ปัจจัย, ลง ป อาคม : ปา + อ + ป = ปาป แปลตามศัพท์ว่า “กรรมเป็นแดนรักษาตนแห่งเหล่าคนดี” (คือคนดีจะป้องกันตนโดยออกห่า ...
เทพี  ไม่มี “นาง” ?  อ่านตรงตัวว่า เท-พี

เทพี ไม่มี “นาง” ? อ่านตรงตัวว่า เท-พี

ทองย้อย แสงสินชัย
0
43
ทองย้อย แสงสินชัย เทพี ไม่มี “นาง” ? อ่านตรงตัวว่า เท-พี “เทพี” บาลีเป็น “เทวี” (เท-วี) รากศัพท์มาจาก เทว + อี ปัจจัย (๑) “เทว” (เท-วะ) รากศัพท์มาจาก ทิวฺ (ธาตุ = รุ่งเรือง, เล่น, สนุก, เพลิดเพลิน) + อ ปัจจัย, แผลง อิ ที่ ทิ-(วฺ) เป็น เอ ...
สัตตนารถปริวัตร  อ่านว่า สัด-ตะ-หฺนาด-ปะ-ริ-วัด  แยกศัพท์เป็น สัตต + นารถ + ปริวัตร

สัตตนารถปริวัตร อ่านว่า สัด-ตะ-หฺนาด-ปะ-ริ-วัด แยกศัพท์เป็น สัตต + นารถ + ปริวัตร

ทองย้อย แสงสินชัย สัตตนารถปริวัตร อ่านว่า สัด-ตะ-หฺนาด-ปะ-ริ-วัด แยกศัพท์เป็น สัตต + นารถ + ปริวัตร (๑) “สัตต” บาลีเป็น “สตฺต” อ่านว่า สัด-ตะ รากศัพท์มาจาก สญฺช (ธาตุ = ติด, ข้อง) + ต ปัจจัย, ลบ ญฺช, ซ้อน ต : สญฺช > ส + ตฺ + ต = สตฺต แป ...
วิสาขบูชา  ทำได้มากกว่าเวียนเทียน  อ่านว่า วิ-สา-ขะ-บู-ชา  แยกศัพท์เป็น วิสาข + บูชา

วิสาขบูชา ทำได้มากกว่าเวียนเทียน อ่านว่า วิ-สา-ขะ-บู-ชา แยกศัพท์เป็น วิสาข + บูชา

ทองย้อย แสงสินชัย วิสาขบูชา ทำได้มากกว่าเวียนเทียน อ่านว่า วิ-สา-ขะ-บู-ชา แยกศัพท์เป็น วิสาข + บูชา (๑) “วิสาข” ศัพท์เดิมเป็น “วิสาขา” (วิ-สา-ขา) (เป็น “วิสาข” ก็มี) รากศัพท์มาจาก - (1) วิส (ตัดมาจาก “วิสทิส” = แตกต่างกัน) + ขณฺ (ธาตุ = ...

HOME

Powered By : VeeZa